Meten gaat verder dan de luchttemperatuur
Een kasregeling gebruikt informatie over verschillende omstandigheden. Temperatuur, lichtintensiteit en koolstofdioxide worden met sensoren gemeten. Ook gegevens over het gewas en het substraat zijn relevant. WUR beschrijft in het onderzoek AGROS II hoe metingen en modellen worden gecombineerd om te begrijpen wat een stuuractie met kas en plant doet.
Daarbij is de waarneming van de plant zelf belangrijk. Een beeld van het klimaat zegt immers niet alles over groei en ontwikkeling. Het onderzoek gebruikt onder meer camerabeelden van een komkommergewas. Zo wordt naast de omgeving ook de reactie van het gewas onderzocht. Betrouwbare gegevens blijven een voorwaarde voor bruikbare aansturing.
Bronnen bij dit onderdeel: WUR — AGROS II en het meten van kas en gewas
Verdamping verbindt water en warmte
Wanneer water verdampt, wordt warmte opgenomen. Gewasverdamping draagt daardoor bij aan de koeling van een kas. Op warme, droge momenten kan de watervoorziening van een plant echter tekortschieten. Een Wageningse voorstudie beschrijft hoe zulke droogtestress ook de opname van koolstofdioxide kan verminderen. Water en fotosynthese zijn dus met elkaar verbonden.
Verneveling kan extra koeling geven en de luchtvochtigheid verhogen. Daarvoor is opnieuw water nodig. De invloed hangt af van de installatie, instellingen en omstandigheden buiten de kas. Het voorbeeld laat zien waarom een klimaatmaatregel tegelijk gevolgen kan hebben voor temperatuur, watergebruik en de hoeveelheid koolstofdioxide die bij ventilatie verloren gaat.
Bronnen bij dit onderdeel: WUR — Verneveling en waterbehoefte in de glastuinbouw
Warmte vasthouden vraagt ook aandacht voor vocht
Schermen kunnen helpen om warmte in een kas te houden. Bij de ontwikkeling van schermmaterialen kijken onderzoekers tegelijk naar isolatie en lichtdoorlaat. Een dichte of sterk geïsoleerde omgeving vraagt daarnaast aandacht voor vocht. Een te vochtig kasklimaat kan gunstige omstandigheden bieden voor plantenziekten, waaronder botrytis.
Het project ENERGLIK onderzocht daarom meerdere onderdelen samen: schermen, ontvochtiging, koolstofdioxide en sensoren voor schimmelsporen. De keuze draait om de balans tussen energiegebruik en geschikte omstandigheden voor het gewas. Eén instelling zonder de rest van het systeem beschrijven zegt weinig. Wie een kas wil begrijpen, volgt daarom de stromen van warmte, waterdamp en licht tegelijk.
Bronnen bij dit onderdeel: WUR — ENERGLIK: schermen en ontvochtiging
Bronnen en afbakening
Deze uitleg is gebaseerd op de onderstaande primaire bronnen. De controledatum beschrijft de gebruikte versie; publicaties en voorschriften kunnen later veranderen.
- WUR — AGROS II en het meten van kas en gewas
- WUR — Verneveling en waterbehoefte in de glastuinbouw
- WUR — ENERGLIK: schermen en ontvochtiging
Een passage laten corrigeren? Bekijk de werkwijze voor correcties.
